Dow Index چیست: وقوع آتشسوزی و انفجار منجر به خسارات شدیدی در بسیاری از صنایع، در درجه اول در زیانهای مالی صنایع شدهاست. این مطالعه برای تخمین تلفات ناشی از آتشسوزی و انفجار و تاثیر اقدامات کنترلی بر روی تعداد خسارات به کار گرفتهشده در شاخص آتشسوزی و انفجار Dow Indexانجام شد.
در صنایع شیمیایی به خصوص صنایع نفت و پتروشیمی خطر حریق و انفجار همواره به دلیل قابلیت اشتعال و واکنش پذیری مواد، بالا بودن دما و فشار عملیاتی، فراریت و قابلیت تبخیر مایعات و متعاقباً تشکیل ابری از بخارات قابل اشتعال/انفجار از اهمیت زیادی برخوردار است. به همین دلیل خطر حریق و انفجار به ترتیب از اولین و دومین خطرات اصلی در این صنایع به شمار می رود. با اینکه حوادث انفجار بزرگترین خسارات را به دنبال دارد، اما حریق به دلیل عمومیت آن جدی تر از انفجار می باشد.
روش های و تکنیک های متفاوتی جهت آنالیز خطر حریق و انفجار در صنایع شیمیایی وجود دارد که از بین آن ها می توان به شاخص حریق و انفجار اشاره کرد که روش های نسبتاً ساده و کامل بوده و ریسک کلی واحدهای فرآیندی را محاسبه می کنند.
هربرت داو، در سال 1890 شرکت DOW را تأسیس کرد. این شاخص برای اولین بار در سال 1964 توسط شرکت مواد شیمیایی DOW ارائه شد. اين شاخص از سال 1964 تاکنون 6 بار مورد بازنگری قرار گرفته است. آخرین ویرایش این شاخص (ویرایش هفتم) در سال 1994 منتشر شده است.
این شاخص یک نوع سیستم تجزیه و تحلیل ریسک حریق و انفجار می باشد که یک ارزیابی سیستماتیک و منظم از پتانسیل حریق، انفجار و واکنش پذیری تجهیزات فرآیندی و مواد موجود در آن ها است. این شاخص با برقراری ارتباط بین ایمنی و پارامترهای عملیاتی، تجزیه و تحلیل ایمنی فرآیند را ساده تر می کند. در این روش ایمنی تابعی از پارامترهای عملیاتی است.
اگرچه این شاخص برای ارزیابی ریسک حریق، انفجار و واکنش پذیری مواد ذخیره شده با مواد موجود در فرایند، ارائه شده است اما می توان از آن برای واکاوی واحدهای فرآیندی کوچک مانند یکسو کننده ها، ترانسفورمرها، بویلرها، اکسید کننده های حرارتی و … نیز استفاده نمود.
محاسبات مربوط به شاخص حریق و انفجار (F&EI) فرض بر این است که در واحد فرآیندی حداقل ۵۰۰۰ پوند (۲۲۶۸ کیلوگرم) یا ۶۰۰ گالن ( 2.27 متر مکعب) ماده قابل احتراق، اشتعال یا واکنش پذیر ذخیره سازی یا جابجا می گردد. حال در صورتی که میزان این مواد کمتر از مقادیر مذکور باشد، ممکن است ریسک محاسبه شده توسط این شاخص بیش از مقادیر واقعی برآورد شود. مطالعات نشان داده که شاخص حریق و انفجار (F&EI) قادر است برای واحدهای فرآیندی که حداقل ۱۰۰۰ پوند (۴۵۴ کیلوگرم) یا حدود ۱۲۰ گالن (0.454 متر مکعب) مواد قابل احتراق و واکنش پذیر را ذخیره یا جابجا می نمایند نیز نتایج رضایت بخش و نزدیک به مقادیر واقعی را فراهم آورد.
Dow Index
ﺍﻣﺮﻭﺯﻩ ﺩﻳﮕﺮ ﺭﺷﺪ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻯ ﺻﺮﻑ ﻫﺪﻑ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻧﺒﻮﺩﻩ ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪﺍﺭ ﺑﺎ ﺩﺭ ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻛﻠﻴﻪ ﺟﻮﺍﻧﺐ ﺍﻣﺮ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻄﻠﻮﺏ ﻭ ﻣﻮﺭﺩ ﻧﻈﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﺳﺖ .ﺩﺭ ﻫﻤﻴﻦ ﺭﺍﺳﺘﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺍﻳﻤﻨﻰ، ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ ﻭ ﻣﺤﻴﻂ ﺯﻳﺴﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻜﻰ ﺍﺯ ﺍﻫﺪﺍﻑ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻄﻠﻮﺏ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻰ ﮔﻴﺮﺩ .
ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺩﺭﺁﻣﺪ ﺑﺪﻭﻥ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺳﻪ ﻣﺤﻮﺭ ﺍﺳﺎﺳﻰ ﻳﻌﻨﻰ ﺭﺷﺪ ﺑﺪﻭﻥ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻭ ﺭﺷﺪ ﺑﺪﻭﻥ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﻌﻨﻰ ﺳﻘﻮﻁ ﻭ ﺍﺯ ﻫﻢ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻰ ﻭ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺧﺴﺎﺭﺍﺕ ﻭ ﺍﺯ ﺑﻴﻦ ﺭﻓﺘﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺩﺭ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻭ ﺻﻨﻌﺖ. ﺭﺧﺪﺍﺩ ﺣﻮﺍﺩﺙ ﻧﺎﺷﻰ ﺍﺯ ﻛﺎﺭ، ﺳﺎﻟﻴﺎﻧﻪ ﺧﺴﺎﺭﺍﺕ ﺯﻳﺎﺩﻯ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻫﺮ ﻛﺸﻮﺭﻯ ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻣﻰ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺍین هزینه ها به طور مستقیم و غیر مستقیم در حدود ۲ تا ۳ درصد تولید ناخالص ملی برآورد شده است.
Dow Index
ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻣﻴﺎﻥ ﺧﻄﺮ ﺁﺗﺶ ﺳﻮﺯﻯ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺍﺯ ﺍﻭﻟﻴﻦ ﻭ ﺩﻭﻣﻴﻦ ﺧﻄﺮﺍﺕ ﺍﺻﻠﻰ ﺩﺭ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪﻯ محسوب میشود. در صنایع ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻰ ﺑﻪ ﻭﻳﮋﻩ ﺻﻨﺎﻳﻌﻰ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻣﺸﺘﻘﺎﺕ ﻧﻔﺘﻰ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺣﻼﻝ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻣﻰ ﻛﻨﻨﺪ، ﺧﻄﺮ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺍﺷﺘﻌﺎﻝ ﻭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﭘﺬﻳﺮﻯ ﻣﻮﺍﺩ، ﺑﺎﻻ ﺑﻮﺩﻥ ﺩﻣﺎ ﻭ ﻓﺸﺎﺭ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻰ، ﻓﺮﺍﺭﻳﺖ ﻭ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﺎﻳﻌﺎﺕ ﻭ ﺩﺭ ﭘﻰ ﺁﻥ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺍﺑﺮﻯ ﺍﺯ ﺑﺨﺎﺭﺍﺕ ﻗﺎﺑﻞ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﻭ ﺍﺷﺘﻌﺎﻝ ﺍﺯ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻭﻳﮋﻩ ﺍﻯ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺍﺳﺖ.
محاسبه شاخص حریق و انفجار DOW
برای محاسبه شاخص DOW کار با انتخاب پروسه ای که پتانسیل ایجاد حادثه را دارد شروع می شود. بعد از انتخاب پروسه مورد نظر مهمترین فاکتورهایی که باید مورد مطالعه قرار بگیرند به شرح ذیل می باشد:
- پتانسیل انرژی شیمیایی (فاکتور ماده)
- مقدار مواد خطرناک
- وقفه کاری و تراکم دارای اهمیت حیاتی(دلار در فوت مربع)
- تاریخچه رویدادهای حریق و انفجار مربوط به فرآیندهای مشابه
- اهمیت پروسه مورد نظر نسبت به کل پروسه
1-2 آشنایی با فرایند تولید
اولین مرحله در محاسبه شاخص F&EI شناخت فرایند محل مورد بررسی از طریق نقشه ها و مطالعه شرح فرایند و همچنین مطالعه دستورالعمل های عملیاتی است.
2-2- انتخاب واحدهای فرآیندی حساس و بحرانی از نظر خطر حریق و انفجار
در این مرحله حساس ترین و آسیب پذیرترین واحدها از نظر خطر حریق و انفجار بر اساس معیارهای زیر انتخاب می شوند.
الف) مقدار مواد خطرناک موجود در مخازن ذخیره
ب) درجه اشتعال پذیری و درجه واکنش پذیری بیشترین ماده موجود در فرآیند تولید
ج) آمار حوادث حریق، انفجار و نشت مواد شیمیایی
د) دما و فشار عملیاتی دستگاه ها و تجهیزات اصلی
ه) ارزش تجهیزات و مواد موجود در واحد فرآیندی
از آن جایی که اجزای تکنیک های کلاسیک ارزیابی ریسک نظیر ( FTA –HAZOP ) بر روی کلیه بخش های صنعت بسیار وقت گیر و پر هزینه است لذا برای صرفه جویی در وقت و تمرکز فعالیت های کنترل حریق و انفجار در بخش های مهم و بحرانی صنعت استفاده از چنین شاخص هایی مخصوصا برای شناسایی بحرانی ترین بخش ها اجتناب ناپذیر است. پس از شناسایی بحرانی ترین بخش ها می توان با بهره جستن از تکنیک های کلاسیک آن را دقیق تر و جزیی تر ارزیابی کرد. در این پژوهش اهداف زیر دنبال می شوند:
– تعیین شاخص حریق و انفجار که در واقع تعیین سطح ریسک واحد فرآیندی تحت بررسی است.
– بررسی سیستم های کنترل فرآیند و تعیین محتمل ترین خسارت ناشی از حریق و انفجار
راهنمای طبقه بندی خطر آتش سوزی و انفجار dow، نسخه هفتم ، توسط انستیتوی مهندسان شیمی آمریکا صادر شد. اطلاعات به طور عمده از طریق مصاحبه و مشورت با متخصصان و همچنین پارامترهای عملیاتی و اسناد فرآیند گزارش شده بدست آمد.
نتایج
Dow Index
شاخص داو واحد پردازش 243.68 تخمین زده شده است و بیشترین میزان خسارت پایه تقریباً 4.15 میلیون دلار در سال 2008 بوده است. میزان خسارت واقعی 2885500 دلار تخمین زده شده است و تعداد روزهای کاری گمشده 64.56 روز خواهد بود. خسارت وقفه 15،817،200 دلار تخمین زده شده است و مجموع خسارات وارد شده به سیستم 18.67 میلیون دلار است. این نتایج نشان داد که تلفات ناشی از قطع تولید بیشتر از ضرر ناشی از تخریب تجهیزات است.
سپس یک سری اصلاحات ارائه شد و دوباره تجزیه و تحلیل ریسک برای بررسی اثرات اصلاحات انجام شد. این مقایسه نشان می دهد که با اعمال اصلاحات ، FEI می تواند به 86.62 تغییر یابد و کل ضرر می تواند به 9.03 میلیون دلار کاهش یابد.
این مطالعه نشان می دهد که شاخص داو یک ابزار اصولی برای بررسی تأثیر اقدامات کنترلی است. همچنین مدیریت منابع را با توجه به یک قرارداد بیمه مطلوب افزایش می دهد. با توجه به اولویت کاهش عوامل آسیب زا ، چندین اقدام اصلاحی نظیر اصلاح سیستم زهکشی ، نصب ردیاب های هگزان ، سیستم آبپاش خودکار ، ردیاب های آتش نشانی روی سینی کابل و درنهایت استفاده از اسپری آب روی مخازن پیشنهاد شد.
حوادث آتش سوزی و انفجار در صنایع فرآیندی سالانه بخش عمده ای از خسارات را متحمل شده است. این تصادفات به ترتیب اولین و دومین ریسک عمده در صنایع فرآیند هستند که خسارات مالی ، انسانی و زیست محیطی ایجاد می کنند.
با توجه به وجود تعداد زیادی از صنایع فرآیند در ایران و در نظر گرفتن این واقعیت که آتشسوزی و خطر انفجار بزرگترین خطر در صنعت تحقیقات است، تحقیقات در این زمینه ضروری است.
در این مطالعه از Dow Index به دلایل زیر استفاده شده است: اول اینکه ، شاخص Dow پرکاربردترین روش است که در صنایع فرآوری مورد استفاده قرار می گیرد که در آن مواد قابل اشتعال ، قابل احتراق یا واکنش پذیر در انبار ، حمل و نقل یا پردازش قرار دارند. دوم اینکه ، با استفاده از این شاخص می توان خسارات آتش سوزی و انفجار را از نظر اقتصادی و کارآمد تخمین زد.
سوم ، اینکه ابزار کاربرپسند برای ارزیابی خطرات آتش سوزی و انفجار در صنایع فرآیندهای شیمیایی است که از پارامترهای موجود مانند دما ، فشار و انرژی مواد شیمیایی استفاده می کند.
در نهایت، این ابزار مفیدی برای ارزیابی ایمنی ذاتی و طراحی ایمنتر است. شاخص داو یک روش آنالیز ریسک کمی است که برای شناسایی خطر در سطح کارخانه استفاده شدهاست. این روش توسط شرکت شیمیایی داو برای تجزیه و تحلیل خطر انفجار معرفی شد.
با استفاده از شاخص داو می توان وقوع احتمالی آتش و انفجار را تخمین زد. اولویت های مدیریت می توانند به خوبی شناسایی شوند . خسارات های برآورد شده توسط این روش می تواند مبنایی برای تعیین هزینه های بیمه انفجار و آتش سوزی باشد.
هدف اولیه مدیریت ایمنی در این کارخانه یافتن این بود که آیا در سطح قابل قبولی از ایمنی عمل میکند یا خیر. بنابراین روش کلاسیک که یک روش ارزیابی ریسک کیفی است، به کار گرفته شد.
نتایج نشان داد که واحد فرایند دارای بیشترین پتانسیل در معرض خطر آتش سوزی و انفجار است. در نتیجه ، مطالعه حاضر با هدف تعیین دقیق تر ضررها و تشویق مدیریت برای سرمایه گذاری در سیستم های کنترل و بهبود اقدامات فعلی کنترل آتش و انفجار بر اساس اولویت های آنها انجام شد. همچنین برای محاسبه نرخ بیمه برای یک قرارداد بیمه بهینه استفاده شد.
برای این منظور ، خطرات پایه و خاص فرآیند مورد بررسی قرار گرفت ، سپس به هر خط یک صورت حساب جدید اختصاص یافت. عوامل مجازات ، ضریب خطای اصلی و عامل خطر ویژه محاسبه شد. محصول دو مورد از این فاکتورها عامل خطر واحد پردازش (F3) بود. در همین حال ، درجه اشتعال پذیری و واکنش پذیری هگزان که ماده اصلی خطرناک در این واحد است ، برای محاسبه ضریب ماده (MF) تعیین شد. سپس تصحیح دما با توجه به شرایط حرارتی مطالعه انجام شد. شاخص DOW با ضرب F3 و MF محاسبه شد. سپس شعاع قرار گرفتن در معرض و منطقه در معرض خطر محاسبه شد.
در مرحله بعد ، مقادیر تجهیزات از طریق مقدار تعویض در ناحیه تماس و ضریب آسیب (DF) محاسبه شده است ، که بیانگر میزان خسارت ناشی از آتش سوزی و انفجار و تخریب انرژی واحد فرآیند است.
با استفاده از فاکتور مواد (MF) و عامل خطر در واحد فرآیند (F3) و مراجعه به نمودارهای دستی ، DF مشخص شد. محتمل ترین خسارت پایه ای که خسارت بدون هیچگونه اقدامات ایمنی و کنترلی در آن وجود دارد ، با ضرب ارزش تجهیزات و ضریب آسیب محاسبه شده است.
ﺭﻭﺵ ﻛﺎﺭ
Dow Index
ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻳﻜﻰ ﺍﺯ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺭﻭﻏﻦ ﻛﺸﻰ ﻛﺸﻮﺭ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ، ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﻻﺯﻡ ﺍﺯ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪﻯ، ﺭﺍﻫﻨﻤﺎﻯ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ DOW نتایج ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﮔﻴﺮﻯ ﭘﺎﺭﺍﻣﺘﺮﻫﺎﻯ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻰ ﻧﻈﻴﺮ ﺩﻣﺎ ﻭ ﻓﺸﺎﺭ ﻭ ﻭ ﻣﺼﺎﺣﺒﻪ ﻭ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﺑﺎ ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺳﺎﻥ ﻭ ﻣﺴﻮﻭﻟﻴﻦ ﻭﺍﺣﺪ، ،… ﺟﻤﻊ ﺁﻭﺭﻯ ﮔﺮﺩﻳﺪ .ﺑﺎ ﺩﺭ ﻧﻈﺮﮔﺮﻓﺘﻦ ﻋﻮﺍﻣﻠﻰ ﻧﻈﻴﺮ ﻧﻮﻉ ﻭ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﻣﻮﺍﺩ، ﭘﺎﺭﺍﻣﺘﺮﻫﺎﻯ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻰ ﻭ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻛﻠﻰ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ ﻭﺍﺣﺪ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪﻯ، ﻭﺍﺣﺪ ﺍﻛﺴﺘﺮﺍﻛﺸﻦ ﺻﻨﻌﺖ ﻣﻮﺭﺩ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻭﺍﺣﺪ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪﻯ ﺑﺮﺍﻯ ﺍﻧﺠﺎﻡ این تحقیق در نظر گرفته شد.
در اجرای روش DOW ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺍﻭﻝ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺎﺧﺺ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻮﺍﺩ MF ، عامل خطرات عمومی فرآیند F1، و عامل خطرات خاص فرآیند F2 محاسبه شوند . ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻮﺍﺩ ﻣﻌﻴﺎﺭﻯ ﺍﺯ میزان ﺍﻧﺮژﻯ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺁﺯﺍﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺯ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﻣﺎﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﻭﻣﻘﺪﺍﺭ ﻋﺪﺩﻯ ﺁﻥ بین ۱ تا ۴۰ ﻣﻰ ﺑﺎﺷﺪ . این عامل براساس درجه ﺍﺷﺘﻌﺎﻝ ﭘﺬﻳﺮﻯ ﻭ ﺩﺭﺟﻪ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﭘﺬﻳﺮﻯ ﻭ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺟﺪﻭﻝ ﺭﺍﻫﻨﻤﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪﻩ ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺩﻣﺎﻯ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻰ ﻭﺍﺣﺪ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪﻯ، ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺩﻣﺎ ﺑﺮ ﺭﻭﻯ ﺍﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﻰ ﮔﻴﺮﺩ . برای محاسبه F1 و F2 ﺧﻄﺮﺍﺕ ﻋﻤﻮﻣﻰ ﻭ ﺧﺎﺹ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪ ﺍﺭﺯﻳﺎﺑﻰ ﺷﺪﻩ ﻭ به ﻫﺮﻳﻚ ﺍﺯ ﺁﻧﻬﺎ ﻳﻚ ﻋﺎﻣﻞ ﺟﺮﻳﻤﻪ ﺗﻌﻠﻖ ﻣﻰ ﮔﻴﺮﺩ .ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﻰ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺧﻄﺮﻧﺎﻙ، ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺟﺮﻳﻤﻪ ﻧﻴﺰ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻰ ﻳﺎﺑﺪ .ﻋﻮﺍﻣﻞ ﻣﻮﺭﺩ ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺍﻯ ﺧﻄﺮﺍﺕ ﻋﻤﻮﻣﻰ ﻭ ﺧﺎﺹ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪ ﺩﺭ ﻗﺎﻟﺐ ﻓﺮﻡ ﺷﺎﺧﺺ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ انفجار در جدول ۱ نمایش داده شده اند.
از حاصل ضرب F1 و F2 عامل خطرات واحد فرآیندی F3 ﻭ ﺍﺯ ﺣﺎﺻﻞ ﺿﺮﺏ ﻋﺎﻣﻞ F3 درعامل مواد MF ﺷﺎﺧﺺ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺷﺪ .ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻥ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺷﺎﺧﺺ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﻣﻰ ﺗﻮﺍﻥ ﺷﺪﺕ ﺭﻳﺴﻚ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﻭ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﻌﺎﻉ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﺧﻄﺮ ﻭ ﻣﺴﺎﺣﺖ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﻮﺍﺟﻬﻪ ﺭﺍ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺟﺪﺍﻭﻝ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮﺩ.
ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺩﻭﻡ ﺩﺭ ﺍﺟﺮﺍﻯ ﺍﻳﻦ ﺷﺎﺧﺺ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ ﻛﻨﺘﺮﻝ ﺿﺮﺭ ﻭ ﺯﻳﺎﻥ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺣﺎﺻﻞ ﺿﺮﺏ ﺳﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ C1
( کنترل فرآیند) – C2 جداسازی مواد و C3 حفاظت از حریق محاسبه خواهد شد. ﺣﺪﺍﻛﺜﺮ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺍﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﻋﺪﺩ ۱ بوده و ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﻰ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﺍﻗﺪﺍﻡ ﻛﻨﺘﺮﻟﻰ ﺑﺮﺍﻯ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮﻯ ﻭ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺍﺯ ﺿﺮﺭ ﻭ ﺯﻳﺎﻥ ﺩﺭ ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ ﻳﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﻨﺘﺮﻟﻰ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﻓﺎﻗﺪ ﻛﺎﺭﺍﻳﻰ ﻻﺯﻡ ﺩﺭ ﻛﻨﺘﺮﻝ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﺍﺳﺖ .ﺩﺭ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻌﺪ ﺍﺭﺯﺵ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﺩﺭ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻤﺎﺱ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻮﺍﺩ، ﻋﺎﻣﻞ ﺧﻄﺮﺍﺕ ﻭﺍﺣﺪ ﻭ ﻣﻨﺤﻨﻰ ﻫﺎﻯ ﻣﻮﺟﻮﺩ، ﻋﺎﻣﻞ آسیب DF مشخص می شود . از حاصل ضرب عامل آسیب در اﺭﺯﺵ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ، ﻣﺤﺘﻤﻞ ﺗﺮﻳﻦ ﺧﺴﺎﺭﺕ ﻭﺍﻗﻌﻰ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻰ ﮔﺮﺩﺩ . شکل ۱ ﺍﻟﮕﻮﺭﻳﺘﻢ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺎﺧﺺ ﺣﺮﻳﻖ ﻭ ﺍﻧﻔﺠﺎﺭ ﺭﺍ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻣﻰ ﺩﻫﺪ.
